ასოციაცია არის ორი ან მეტი ცვლადის შორის ურთიერთკავშირი, რომელიც შეიძლება იყოს დადებითი ან უარყოფითი [1]. ეს ურთიერთკავშირი არ ნიშნავს მიზეზობრივ კავშირს, არამედ მხოლოდ სტატისტიკურ დამოკიდებულებას [2].
Association is a statistical relationship between two or more variables, which may be positive or negative.
ასოციაცია ნიშნავს, რომ ორი მოვლენა ან ცვლადი ერთმანეთთან დაკავშირებულია. მაგალითად, თუ ვაშლს ჭამთ და თავს კარგად გრძნობთ, შეიძლება ვიფიქროთ, რომ ვაშლის ჭამა და კარგი განწყობა დაკავშირებულია.
სოფელში, მარიამი და ნინო ბაზარში ვაშლებს ყიდულობენ. მარიამი ამბობს, რომ ყოველ ჯერზე, როცა ვაშლს ჭამს, თავს უკეთ გრძნობს. ნინო ეთანხმება და ამბობს, რომ მასაც ასე აქვს.
ასოციაციების გაგება მნიშვნელოვანია, რადგან ისინი ეხმარებიან საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის პროფესიონალებს, გაარკვიონ, რომელი ფაქტორები შეიძლება იყოს დაკავშირებული დაავადებების გავრცელებასთან. ეს ცოდნა ეხმარება პრევენციული ზომების მიღებაში და ჯანმრთელობის გაუმჯობესებაში.
ასოციაციის ცნება ბიოსტატისტიკაში და ეპიდემიოლოგიაში მნიშვნელოვან როლს თამაშობს. მისი წარმოშობა უკავშირდება სტატისტიკურ მეთოდებს, რომლებიც გამოიყენება მონაცემთა ანალიზისთვის. ასოციაციის განსაზღვრა მოიცავს ორი ან მეტი ცვლადის შორის ურთიერთკავშირის დადგენას, რაც შეიძლება იყოს დადებითი, როდესაც ერთი ცვლადის ზრდა მეორე ცვლადის ზრდას იწვევს, ან უარყოფითი, როდესაც ერთი ცვლადის ზრდა მეორე ცვლადის კლებას იწვევს. ასოციაციის გაზომვა ხდება კორელაციის კოეფიციენტების მეშვეობით, რომლებიც გვიჩვენებენ კავშირის სიძლიერეს. ხშირი გაუგებრობაა, რომ ასოციაცია ყოველთვის ნიშნავს მიზეზობრივ კავშირს, თუმცა ეს ასე არ არის. ასოციაცია მხოლოდ მიუთითებს, რომ ორი მოვლენა ან ცვლადი ერთმანეთთან დაკავშირებულია, მაგრამ არ ნიშნავს, რომ ერთი მეორის მიზეზია.
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Association (Syn. Correlation, Statistical Dependence, Relationship)”. Accessed 8 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/association-syn-correlation-statistical-dependence-relationship/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ასოციაცია (სინ. კორელაცია, სტატისტიკური დამოკიდებულება, ურთიერთკავშირი)“. წვდომა 8 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/association-syn-correlation-statistical-dependence-relationship/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?