ბარის სხეულაკი არის ინაქტივირებული X ქრომოსომა, რომელიც გვხვდება მდედრი ძუძუმწოვრების უჯრედებში ინტერფაზის დროს და იღებება მუქად.[1]
A Barr Body is a dark-staining structure in the interphase nucleus of female mammalian cells, consisting of an inactivated X chromosome.
ბარის სხეულაკი არის პატარა ნაწილაკი, რომელიც ქალის ორგანიზმში უჯრედების ბირთვში ჩანს. ეს ნაწილაკი წარმოიქმნება X ქრომოსომის ინაქტივაციის შედეგად. ეს პროცესი ბუნებრივია და ყველა ქალის უჯრედში ხდება.
სოფლის კლინიკაში ექიმმა ნინომ პაციენტს აუხსნა, რომ ბარის სხეულაკი ყველა ქალის უჯრედშია და ეს ბუნებრივი მოვლენაა.
ბარის სხეულაკის შესწავლა მნიშვნელოვანია, რადგან ის გვაძლევს ინფორმაციას გენეტიკური დაავადებების შესახებ, რომლებიც X ქრომოსომასთან არის დაკავშირებული. ეს ცოდნა ეხმარება ექიმებს დიაგნოზის დასმაში და მკურნალობის დაგეგმვაში, რაც აუმჯობესებს პაციენტების ჯანმრთელობას.
ბარის სხეულაკის აღმოჩენა მოხდა 1949 წელს, როდესაც მეცნიერებმა შეამჩნიეს, რომ მდედრი ძუძუმწოვრების უჯრედებში ბირთვის ინტერფაზის დროს ჩნდება მუქად შეღებილი ნაწილაკი. ეს ნაწილაკი არის ინაქტივირებული X ქრომოსომა, რომელიც ქალის ორგანიზმში ორი X ქრომოსომიდან ერთ-ერთი ხდება. ეს პროცესი, რომელსაც X ქრომოსომის ინაქტივაცია ეწოდება, აუცილებელია გენეტიკური ბალანსის შესანარჩუნებლად, რადგან მამაკაცებს მხოლოდ ერთი X ქრომოსომა აქვთ. ბარის სხეულაკის არსებობა შესაძლებელია გამოვლინდეს უჯრედების მიკროსკოპული გამოკვლევით, რაც ხშირად გამოიყენება გენეტიკურ კვლევებში. ზოგჯერ ადამიანები ფიქრობენ, რომ ბარის სხეულაკი მხოლოდ დაავადების ნიშანია, მაგრამ სინამდვილეში ეს ბუნებრივი პროცესია, რომელიც ქალის ორგანიზმში ხდება და არ არის დაკავშირებული რაიმე პათოლოგიასთან.
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Barr Body”. Accessed 9 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/barr-body/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ბარის სხეულაკი“. წვდომა 9 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/barr-body/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?