ვარიაციის ანალიზი არის სტატისტიკური მეთოდი, რომელიც გამოიყენება სხვადასხვა ჯგუფებს შორის საშუალო მნიშვნელობების შედარებისთვის [1]. იგი საშუალებას იძლევა, გამოვავლინოთ, არის თუ არა განსხვავებები ჯგუფებს შორის სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი [2].
Analysis of variance is a statistical method used to compare means among different groups.
ვარიაციის ანალიზი არის მეთოდი, რომელიც გვეხმარება გავიგოთ, განსხვავდება თუ არა სხვადასხვა ჯგუფების შედეგები ერთმანეთისგან. მაგალითად, თუ გვსურს გავიგოთ, რომელი სოფლის მოსწავლეები უკეთესად სწავლობენ, ვარიაციის ანალიზი დაგვეხმარება ამის გარკვევაში.
სოფლის ბაზარში ქალბატონები საუბრობენ, რომელმა მეწარმემ უკეთესი პომიდორი მოიყვანა. ისინი ერთმანეთს ეუბნებიან, რომ ვარიაციის ანალიზი რომ იცოდნენ, უფრო ადვილად გაიგებდნენ, ვისი პომიდორი ჯობია.
ვარიაციის ანალიზი მნიშვნელოვანია, რადგან ის საშუალებას აძლევს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის პროფესიონალებს, შეაფასონ სხვადასხვა ინტერვენციების ეფექტურობა. ეს მეთოდი ეხმარება მათ, გაარკვიონ, რომელი პროგრამები მუშაობს უკეთ და როგორ შეიძლება გაუმჯობესდეს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის მდგომარეობა.
ვარიაციის ანალიზი პირველად შემოიღო რონალდ ფიშერმა 1920-იან წლებში, როგორც მეთოდი, რომელიც საშუალებას იძლევა, შეადაროს სხვადასხვა ჯგუფების საშუალო მნიშვნელობები [1]. მისი გამოყენება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ბიოსტატისტიკაში, სადაც საჭიროა სხვადასხვა სამედიცინო ინტერვენციის ეფექტურობის შეფასება [2]. ვარიაციის ანალიზი საშუალებას იძლევა, გამოვავლინოთ, არის თუ არა განსხვავებები ჯგუფებს შორის სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი, რაც ეხმარება მკვლევარებს, მიიღონ უფრო ზუსტი დასკვნები [3]. ხშირად ადამიანები შეცდომით ფიქრობენ, რომ ვარიაციის ანალიზი მხოლოდ რთული მონაცემებისთვისაა, მაგრამ სინამდვილეში ის შეიძლება გამოყენებულ იქნას ყოველდღიურ ცხოვრებაშიც, მაგალითად, სხვადასხვა სოფლის მოსწავლეების აკადემიური შედეგების შედარებისთვის [4].
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Analysis of variance”. Accessed 7 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/analysis-of-variance/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ვარიაციის ანალიზი“. წვდომა 7 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/analysis-of-variance/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?