ინტელექტუალური განვითარების დარღვევები არის მდგომარეობა, რომელიც ხასიათდება ინტელექტუალური ფუნქციების შეზღუდვით, რაც გავლენას ახდენს ყოველდღიურ ცხოვრებაზე [1].
Disorders of intellectual development are conditions characterized by limitations in intellectual functioning affecting daily life.
ინტელექტუალური განვითარების დარღვევები ნიშნავს, რომ ადამიანს აქვს სირთულეები სწავლაში და ყოველდღიური ამოცანების შესრულებაში. ეს შეიძლება გამოიხატოს იმაში, რომ ბავშვი გვიან იწყებს ლაპარაკს ან სწავლას. ასეთი მდგომარეობა შეიძლება იყოს დაბადებიდან ან განვითარდეს მოგვიანებით.
სოფელში, ნინოს პატარა ძმა, რომელიც სკოლაში დადის, ხშირად სჭირდება დახმარება დავალებების შესრულებაში. დედა მას მოთმინებით უხსნის მათემატიკის ამოცანებს და ცდილობს, რომ ნელ-ნელა გაუმჯობესდეს მისი უნარები.
ინტელექტუალური განვითარების დარღვევების დროული ამოცნობა და მართვა მნიშვნელოვანია, რადგან ეს ხელს უწყობს ბავშვების და მოზარდების სრულფასოვან განვითარებას. საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროფესიონალებისთვის მნიშვნელოვანია ამ საკითხის ცოდნა, რათა უზრუნველყონ შესაბამისი მხარდაჭერა და რესურსები. ეს ხელს უწყობს ინკლუზიურ განათლებას და სოციალური ინტეგრაციის გაუმჯობესებას.
ინტელექტუალური განვითარების დარღვევები შეიძლება იყოს გენეტიკური ან გარემოს ზემოქმედების შედეგი. გენეტიკური ფაქტორები, როგორიცაა დაუნის სინდრომი, ხშირად იწვევს ამ მდგომარეობას [1]. გარემოს ზემოქმედება, როგორიცაა არასაკმარისი კვება ან ტოქსინების ზემოქმედება, ასევე შეიძლება იყოს მიზეზი [2]. ამ დარღვევების დიაგნოსტიკა ხდება სპეციალური ტესტების საშუალებით, რომლებიც აფასებენ ინტელექტუალურ შესაძლებლობებს და ადაპტაციურ ქცევას [3]. ხშირად ადამიანები ფიქრობენ, რომ ეს დარღვევები მხოლოდ ბავშვებს ეხება, მაგრამ ისინი შეიძლება ზრდასრულ ასაკშიც გამოვლინდეს [4]. მნიშვნელოვანია, რომ საზოგადოებამ გაიგოს, რომ ინტელექტუალური განვითარების დარღვევები არ ნიშნავს, რომ ადამიანი ვერ მიაღწევს წარმატებას, თუ მას შესაბამისი მხარდაჭერა ექნება [5].
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Disorders of intellectual development”. Accessed 10 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/disorders-of-intellectual-development/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ინტელექტუალური განვითარების დარღვევები“. წვდომა 10 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/disorders-of-intellectual-development/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?