ბიოლოგიური ჭეშმარიტება არის კრიტერიუმი, რომელიც აფასებს, რამდენად შეესაბამება სავარაუდო მიზეზი არსებულ ბიოლოგიურ ცოდნას[1].
Biological plausibility is a criterion that assesses how well a proposed cause aligns with existing biological knowledge.
ბიოლოგიური ჭეშმარიტება ნიშნავს, რომ თუ რაღაც მოვლენა ხდება, ის უნდა შეესაბამებოდეს იმ ცოდნას, რაც მეცნიერებმა უკვე იციან ადამიანის სხეულზე. მაგალითად, თუ ვიტყვით, რომ ახალი წამალი კურნავს დაავადებას, ეს უნდა შეესაბამებოდეს იმ ცოდნას, რაც გვაქვს წამლების მოქმედებაზე.
სოფელში ექიმმა ნინომ თქვა, რომ ახალი მცენარეული ჩაი კარგია გაციების დროს. მეზობელმა მარინამ იკითხა, როგორ მოქმედებს ჩაი ორგანიზმზე. ექიმმა აუხსნა, რომ ჩაის შემადგენლობა ხელს უწყობს იმუნიტეტის გაძლიერებას.
ბიოლოგიური ჭეშმარიტება მნიშვნელოვანია, რადგან ის ეხმარება ექიმებსა და მკვლევარებს, რომ გაარკვიონ, ახალი აღმოჩენები რამდენად შეესაბამება არსებულ ცოდნას. ეს ხელს უწყობს ახალი კვლევების სწორად დაგეგმვას და შედეგების სანდოობას.
ბიოლოგიური ჭეშმარიტების ცნება წარმოიშვა, როგორც გზა, რომლითაც მეცნიერები აფასებენ ახალი ჰიპოთეზების სისწორეს არსებული ბიოლოგიური ცოდნის ფონზე. მისი გამოყენება მნიშვნელოვანია, რადგან ის ეხმარება მკვლევარებს, რომ გაარკვიონ, ახალი აღმოჩენები რამდენად შეესაბამება არსებულ ცოდნას. თუმცა, ეს კრიტერიუმი უნდა გამოვიყენოთ სიფრთხილით, რადგან ის შეიძლება შეზღუდოს ახალი იდეების განვითარება, რომლებიც არ შეესაბამება ტრადიციულ წარმოდგენებს. მაგალითად, როდესაც ახალი წამალი ან თერაპია შემოდის, მნიშვნელოვანია, რომ მისი მოქმედების მექანიზმი იყოს ბიოლოგიურად ჭეშმარიტი, რათა მისი ეფექტურობა და უსაფრთხოება იყოს სანდო. თუმცა, ბიოლოგიური ჭეშმარიტების ზედმეტი აქცენტირება შეიძლება ხელი შეუშალოს ინოვაციურ იდეებს, რომლებიც ჯერ არ არის სრულად შესწავლილი.
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Biological Plausibility”. Accessed 8 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/biological-plausibility/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ბიოლოგიური ჭეშმარიტება“. წვდომა 8 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/biological-plausibility/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?