ხელშემწყობი ფაქტორები არის პირობები, რომლებიც ხელს უწყობენ ან აფერხებენ ჯანმრთელობის მოვლენების განვითარებას საზოგადოებაში [1].
Enabling factors are conditions that facilitate or hinder the development of health-related events in a community.
ხელშემწყობი ფაქტორები არის ის პირობები, რომლებიც ან ხელს უწყობენ ან აფერხებენ ჯანმრთელობის გაუმჯობესებას. მაგალითად, თუ სოფელში არის კარგი გზა და ტრანსპორტი, ეს ხელს უწყობს ექიმთან დროულად მისვლას.
სოფლის ბაზარში ნინო და მისი მეგობრები საუბრობენ, როგორ დაეხმარა ახალი ველოგზა მათ ყოველდღიურ მოძრაობაში. ისინი ამბობენ, რომ ახლა უფრო ხშირად დადიან ველოსიპედით და თავს უკეთ გრძნობენ.
ხელშემწყობი ფაქტორების გაგება მნიშვნელოვანია, რადგან ისინი შეიძლება იყოს გადამწყვეტი ჯანმრთელობის გაუმჯობესებისთვის. საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროფესიონალებს შეუძლიათ ამ ფაქტორების იდენტიფიცირება და გაუმჯობესება, რათა ხელი შეუწყონ მოსახლეობის ჯანმრთელობას.
ხელშემწყობი ფაქტორები წარმოიშვა საზოგადოებრივი ჯანდაცვის კვლევებიდან, სადაც ყურადღება გამახვილებულია იმ პირობებზე, რომლებიც გავლენას ახდენენ ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე. ეს ფაქტორები შეიძლება იყოს ფიზიკური, როგორიცაა ინფრასტრუქტურა, ან სოციალური, როგორიცაა განათლება და კულტურა. მათი გაზომვა შესაძლებელია სხვადასხვა მეთოდით, როგორიცაა გამოკითხვები და დაკვირვებები. ხშირად ხდება მათი არასწორი გაგება, რადგან ზოგჯერ ადამიანები ფიქრობენ, რომ მხოლოდ ფიზიკური პირობებია მნიშვნელოვანი, მაგრამ სოციალური და ეკონომიკური ფაქტორებიც დიდ როლს თამაშობენ. მაგალითად, თუ სოფელში არ არის სკოლა, ბავშვები ვერ მიიღებენ განათლებას, რაც მომავალში მათ ჯანმრთელობაზე აისახება. ამიტომ, ხელშემწყობი ფაქტორების იდენტიფიცირება და გაუმჯობესება აუცილებელია საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვის.
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Enabling factors”. Accessed 8 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/enabling-factors/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ხელშემწყობი ფაქტორი“. წვდომა 8 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/enabling-factors/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?