ავადობისათვის დამახასიათებელი ქცევა არის ადამიანის ქცევა, რომელიც პასუხობს სხეულის პათოლოგიურ სიგნალებს [1]. ეს ქცევა მოიცავს სიმპტომების აღქმას, მკურნალობის დაწყებას და ჯანდაცვის სისტემასთან კონტაქტს [2].
Illness behavior refers to the way individuals respond to bodily symptoms and seek healthcare.
ავადობისათვის დამახასიათებელი ქცევა არის ის, როგორ ვიქცევით, როცა ავად ვართ. ეს შეიძლება იყოს ექიმთან ვიზიტი, წამლის მიღება ან უბრალოდ დასვენება.
მარიამი სოფელში ცხოვრობს. ერთ დღეს თავი ასტკივდა და გადაწყვიტა, რომ ექიმთან წასულიყო. ექიმმა მას წამალი გამოუწერა და უთხრა, რომ ბევრი წყალი დაელია.
ავადობისათვის დამახასიათებელი ქცევა მნიშვნელოვანია, რადგან ის განსაზღვრავს, როგორ და როდის მიმართავენ ადამიანები ჯანდაცვის სისტემას. ეს ქცევა გავლენას ახდენს დაავადების დროულ დიაგნოსტიკასა და მკურნალობაზე, რაც საბოლოოდ ჯანდაცვის სისტემის ეფექტურობას ზრდის.
ავადობისათვის დამახასიათებელი ქცევის ცნება პირველად 1960-იან წლებში გაჩნდა, როდესაც მეცნიერებმა დაიწყეს კვლევა, თუ როგორ რეაგირებენ ადამიანები სხეულის პათოლოგიურ სიგნალებზე. ეს ქცევა მოიცავს სიმპტომების აღქმას, მათი მნიშვნელობის განსაზღვრას და შესაბამისი ქმედებების განხორციელებას, როგორიცაა ექიმთან ვიზიტი ან თვითმკურნალობა. ავადობისათვის დამახასიათებელი ქცევის კვლევა მნიშვნელოვანია, რადგან ის აჩვენებს, როგორ განსხვავდება ადამიანების რეაქციები სხვადასხვა კულტურულ და სოციალურ კონტექსტში. ხშირად ადამიანები შეცდომით თვლიან, რომ ავადობისათვის დამახასიათებელი ქცევა მხოლოდ ექიმთან ვიზიტს გულისხმობს, თუმცა ის მოიცავს ბევრად უფრო ფართო სპექტრს ქმედებებისა, რომლებიც გავლენას ახდენს ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე.
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Illness Behavior”. Accessed 15 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/illness-behavior/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ავადობისათვისა დამახასიათებელი ქცევა“. წვდომა 15 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/illness-behavior/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?