წამქეზებელი არის ნებისმიერი ფაქტორი, რომელიც ხელს უწყობს ან მოტივაციას აძლევს ადამიანს ან ორგანიზმს კონკრეტული ქმედებისკენ [1].
An incentive is any factor that motivates or encourages an organism to act.
წამქეზებელი არის რაღაც, რაც გვაიძულებს ან გვინდა, რომ რაღაც გავაკეთოთ. მაგალითად, თუ მასწავლებელი ამბობს, რომ კარგი ნიშანი მოგცემს, ეს შეიძლება იყოს წამქეზებელი, რომ კარგად ისწავლო. წამქეზებლები შეიძლება იყოს ფული, პრიზები ან უბრალოდ კარგი გრძნობა.
სოფლის ბაზარში ნინო ხედავს, რომ ვაშლები იაფია და ფიქრობს, რომ ბევრი იყიდოს, რადგან ფასდაკლება აქვს.
წამქეზებლები მნიშვნელოვანია საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის პროფესიონალებისთვის, რადგან ისინი ეხმარებიან ადამიანების ქცევის მართვაში. სწორი წამქეზებლების გამოყენებით, შესაძლებელია ჯანსაღი ცხოვრების წესის პოპულარიზაცია და დაავადებების პრევენცია. ეს ხელს უწყობს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროგრამების ეფექტურობას.
წამქეზებლის ცნება წარმოიშვა ეკონომიკაში, მაგრამ ის ფართოდ გამოიყენება სხვადასხვა სფეროში, მათ შორის საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაში. წამქეზებლები შეიძლება იყოს როგორც მატერიალური, ისე არამატერიალური, მაგალითად, სოციალური აღიარება. მათი გაზომვა შესაძლებელია სხვადასხვა მეთოდით, როგორიცაა კვლევები და ექსპერიმენტები. ხშირად არასწორად ესმით, რომ წამქეზებელი მხოლოდ ფულადი ჯილდოა, მაგრამ ის შეიძლება იყოს ნებისმიერი რამ, რაც ადამიანს მოქმედებისკენ უბიძგებს.
Pkhakadze G. Incentive. In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 1). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/incentive/
Was this article helpful?