ვარაუდის ცდომილება არის კვლევის პროცესში წარმოქმნილი შეცდომა, როდესაც მკვლევარი არასწორ ლოგიკას ან ვარაუდს იყენებს დასკვნების გასაკეთებლად [1]. ეს ხშირად იწვევს ცვლადებს შორის არასწორი კავშირის დასკვნებს [2].
Assumption bias is an error in research arising from incorrect logic or assumptions.
ვარაუდის ცდომილება არის შეცდომა, რომელიც შეიძლება მოხდეს, როცა მკვლევარი არასწორად ფიქრობს ან ვარაუდობს. ეს შეიძლება გამოიწვიოს არასწორი დასკვნები და შეცდომები კვლევაში.
სოფლის ბაზარში ნინო და მარიკა საუბრობენ. ნინო ამბობს, რომ რადგანაც წინა წელს ბევრი წვიმა იყო, წელსაც იგივე იქნება. მარიკა პასუხობს, რომ ეს მხოლოდ ვარაუდია და შეიძლება ამინდი სხვანაირად განვითარდეს.
ვარაუდის ცდომილების გაცნობიერება მნიშვნელოვანია, რადგან ის ხელს უშლის ზუსტი კვლევების ჩატარებას. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის სფეროში, სადაც არასწორი დასკვნები შეიძლება გამოიწვიოს არასწორი პოლიტიკის შემუშავება.
ვარაუდის ცდომილება წარმოიშობა, როდესაც მკვლევარი იყენებს არასწორ ლოგიკას ან ვარაუდს კვლევის პროცესში. ეს ცდომილება ხშირად ხდება, როდესაც მკვლევარი ცდილობს გაარკვიოს კავშირი ცვლადებს შორის, მაგრამ არასწორად აფასებს მათ ურთიერთობას. მაგალითად, შეიძლება მკვლევარმა დაასკვნას, რომ ორი მოვლენა ერთმანეთთან კავშირშია მხოლოდ იმიტომ, რომ ისინი ერთდროულად ხდება, თუმცა ეს არ ნიშნავს მიზეზობრივ კავშირს. ამ ცდომილების თავიდან აცილება შესაძლებელია კვლევის მეთოდების გაუმჯობესებით და მონაცემების უფრო ღრმა ანალიზით. ხშირი არასწორი გაგება არის ის, რომ ვარაუდის ცდომილება მხოლოდ ახალბედა მკვლევარებს ემართებათ, თუმცა ეს შეიძლება მოხდეს გამოცდილ მკვლევარებთანაც, თუ ისინი არ არიან ფრთხილად.
Pkhakadze G. Assumption (Syn. Conceptual) Bias. In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 1). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/assumption-syn-conceptual-bias/
Was this article helpful?