ბიჰევიორიზმი არის ფსიქოლოგიური თეორია, რომელიც სწავლობს ქცევას, როგორც რეაქციების და გარე მოვლენების შედეგს [1].
Behaviorism is a psychological theory that studies behavior as a result of reactions and external events.
ბიჰევიორიზმი არის თეორია, რომელიც სწავლობს, როგორ ვსწავლობთ და ვცვლით ჩვენს ქცევას. ეს თეორია ამბობს, რომ ჩვენი ქცევა დამოკიდებულია იმაზე, რა ხდება ჩვენს გარშემო.
მარიამი სოფელში ცხოვრობს და ყოველდღე დილით ადრე დგება, რომ ბაღში იმუშაოს. მან იცის, რომ თუ კარგად იმუშავებს, საღამოს ბებიასგან ტკბილეულს მიიღებს. ეს მოტივაცია მას ყოველდღიურად შრომისუნარიანობას უმატებს.
ბიჰევიორიზმის გაგება მნიშვნელოვანია საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროფესიონალებისთვის, რადგან ის ეხმარება მათ, უკეთ გაიგონ, როგორ შეიძლება შეიცვალოს ადამიანების ქცევა ჯანსაღი ცხოვრების წესის დასანერგად. ეს თეორია ასევე ეხმარება საზოგადოებრივი ჯანდაცვის კამპანიების დაგეგმვაში და განხორციელებაში.
ბიჰევიორიზმის თეორია სათავეს იღებს მე-20 საუკუნის დასაწყისში და მას საფუძველი ჩაუყარეს ისეთმა მეცნიერებმა, როგორიცაა ივან პავლოვი და ჯონ უოტსონი. პავლოვის ექსპერიმენტები პირობითი რეფლექსების შესახებ აჩვენებდა, როგორ შეიძლება გარე სტიმულებმა გავლენა მოახდინოს ქცევაზე. უოტსონის ბიჰევიორიზმი კი ფოკუსირებულია იმაზე, რომ ქცევა შეიძლება იყოს შესწავლილი და შეცვლილი გარე მოვლენების მეშვეობით. ბიჰევიორიზმი ყურადღებას ამახვილებს მხოლოდ იმ საკითხებზე, რაც შეიძლება დაკვირვებით და გაზომვით შეფასდეს. ხშირად არასწორად ესმით, რომ ბიჰევიორიზმი უგულებელყოფს შინაგან მოტივაციებს, თუმცა ის უბრალოდ ფოკუსირებულია გარე ფაქტორებზე. ბიჰევიორიზმის მნიშვნელობა განსაკუთრებით ჩანს ჯანდაცვის სფეროში, სადაც ქცევის ცვლილება ხშირად საჭიროა დაავადებების პრევენციისთვის.
Pkhakadze G. Behaviorism (Learning Theory). In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 1). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/behaviorism-learning-theory/
Was this article helpful?