„ულვაშებიანი ყუთის“ დიაგრამა არის გრაფიკული მეთოდი, რომელიც ცვლადების განაწილების ვიზუალიზაციას ახდენს [1]. ის გვიჩვენებს მონაცემების შუაწერტილს და განაწილების სიგანეს [2].
A box-and-whiskers plot is a graphical method for visualizing the distribution of variables.
თუ გინდა გაიგო, როგორ ნაწილდება მონაცემები, „ულვაშებიანი ყუთის“ დიაგრამა დაგეხმარება. ის გვიჩვენებს, სად არის მონაცემების შუაწერტილი და როგორ ნაწილდება ისინი. ეს დიაგრამა მარტივად გვაჩვენებს, არის თუ არა მონაცემები თანაბრად განაწილებული.
სოფლის ბაზარში, მარიამმა გადაწყვიტა, რომ სხვადასხვა ფერმერის მიერ მოყვანილი ვაშლების ზომები შეედარებინა. მან „ულვაშებიანი ყუთის“ დიაგრამა გამოიყენა, რათა დაენახა, რომელი ფერმერის ვაშლები იყო ყველაზე თანაბარი ზომით.
„ულვაშებიანი ყუთის“ დიაგრამა მნიშვნელოვანია საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროფესიონალებისთვის, რადგან ის სწრაფად აჩვენებს მონაცემების განაწილებას. ეს ეხმარება მათ, სწრაფად გაანალიზონ კვლევის შედეგები და მიიღონ გადაწყვეტილებები. ასევე, ეს მეთოდი ეხმარება მონაცემების ვიზუალიზაციაში, რაც კვლევის შედეგების გაგებას ამარტივებს.
„ულვაშებიანი ყუთის“ დიაგრამა შეიმუშავა სტატისტიკოსმა ჯონ თურქიმ 1977 წელს და ის გამოიყენება მონაცემების განაწილების ვიზუალიზაციისთვის. მისი მეშვეობით შესაძლებელია მონაცემების შუაწერტილის, სიგანის და განაწილების სიგრძის სწრაფად დანახვა. დიაგრამა შედგება ყუთისგან, რომელიც შუაწერტილსა და მეოთხედებს აჩვენებს, და „ულვაშებისგან“, რომლებიც განაწილების სიგრძეს ასახავს. ხშირად ადამიანები ფიქრობენ, რომ „ულვაშებიანი ყუთის“ დიაგრამა მხოლოდ საშუალო მნიშვნელობის ჩვენებისთვისაა, მაგრამ ის უფრო მეტ ინფორმაციას გვაწვდის, როგორიცაა განაწილების სიგანე და ექსტრემალური მნიშვნელობები. ეს დიაგრამა განსაკუთრებით სასარგებლოა, როდესაც გვსურს მონაცემების სწრაფი შედარება სხვადასხვა ჯგუფებს შორის, რაც კვლევის შედეგების ინტერპრეტაციას ამარტივებს.
Pkhakadze G. Box-And-whiskers Plot (syn. Box Ptot). In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 1). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/box-and-whiskers-plot-syn-box-ptot/
Was this article helpful?