შედარებითი ფრაქცია (ექსპოზირებული) არის პროპორცია, რომელიც აჩვენებს, რამდენად შემცირდება დაავადების სიხშირე, თუ ექსპოზირება მოიხსნება[1].
Attributable Fraction (Exposed) is the proportion indicating how much the incidence of a disease would decrease if the exposure were removed.
შედარებითი ფრაქცია გვიჩვენებს, რამდენად შემცირდება დაავადების რისკი, თუ მიზეზი, მაგალითად, მოწევა, მოიხსნება. ეს არის მნიშვნელოვანი, რადგან გვაძლევს საშუალებას გავიგოთ, რამდენად მნიშვნელოვანია კონკრეტული ფაქტორი დაავადების განვითარებაში.
სოფელში, ექიმი ნინო პაციენტებს უხსნის, რომ თუ ისინი მოწევას შეწყვეტენ, მათი ჯანმრთელობის მდგომარეობა გაუმჯობესდება. ის ამბობს, რომ ეს არის ის, რაც შედარებითი ფრაქცია გვიჩვენებს.
შედარებითი ფრაქცია მნიშვნელოვანია, რადგან ის საშუალებას აძლევს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სპეციალისტებს განსაზღვრონ, რომელი ფაქტორები უნდა იყოს პრიორიტეტული პრევენციისთვის. ეს ხელს უწყობს რესურსების სწორად განაწილებას და ეფექტური სტრატეგიების შემუშავებას.
შედარებითი ფრაქციის (ექსპოზირებული) კონცეფცია წარმოიშვა ეპიდემიოლოგიაში, რათა უკეთ გავიგოთ, როგორ მოქმედებს კონკრეტული ფაქტორები დაავადების გავრცელებაზე. მისი გამოყენება საშუალებას აძლევს მკვლევარებს და ჯანდაცვის პროფესიონალებს განსაზღვრონ, რამდენად მნიშვნელოვანია კონკრეტული ექსპოზიცია დაავადების განვითარებაში. შედარებითი ფრაქცია გამოითვლება სპეციალური ფორმულის გამოყენებით, რომელიც მოიცავს ინციდენტობის სიხშირეებს ექსპოზირებულ და არაექსპოზირებულ ჯგუფებში. ხშირად არასწორად ესმით, რომ შედარებითი ფრაქცია აჩვენებს მიზეზობრივ კავშირს, თუმცა ის მხოლოდ ასახავს პოტენციურ შემცირებას რისკის მოხსნის შემთხვევაში. ამიტომ, მნიშვნელოვანია, რომ შედარებითი ფრაქციის გამოყენებისას გავითვალისწინოთ კვლევის დიზაინი და სხვა შესაძლო გავლენები.
Pkhakadze G. Attributable Fraction (Exposed). In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 1). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/attributable-fraction-exposed/
Was this article helpful?