DALY არის ჯანმრთელობის დაკარგული წლები, რომელიც ითვლის დაავადების ან ტრავმის შედეგად დაკარგულ სიცოცხლის წლების რაოდენობას [1]. ეს მაჩვენებელი გამოიყენება ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესაფასებლად [2].
DALY is a measure of overall disease burden, expressed as the number of years lost due to ill-health, disability, or early death.
DALY არის მაჩვენებელი, რომელიც გვეხმარება გავიგოთ, რამდენი წელი დავკარგეთ დაავადების ან ტრავმის გამო. ეს მაჩვენებელი გვიჩვენებს, როგორ მოქმედებს ჯანმრთელობის პრობლემები ჩვენს ცხოვრებაზე. ის გვეხმარება უკეთ გავიგოთ, როგორ გავაუმჯობესოთ ჩვენი ჯანმრთელობა.
სოფლის ექიმი ნინო პაციენტებს უხსნიდა, როგორ შეიძლება დაავადებამ გავლენა მოახდინოს მათ ცხოვრებაზე. მან თქვა: 'თუ დაავადება გვიშლის ხელს ყოველდღიურ საქმიანობაში, ეს ნიშნავს, რომ ჩვენ ვკარგავთ ჯანმრთელობის წლებ'.
DALY მნიშვნელოვანია, რადგან ის აჩვენებს, როგორ მოქმედებს დაავადებები და ტრავმები მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე. ეს მაჩვენებელი ეხმარება საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროფესიონალებს, განსაზღვრონ პრიორიტეტები და დაგეგმონ ჯანდაცვის პოლიტიკა. მისი გამოყენება ასევე ეხმარება რესურსების ეფექტურად განაწილებაში.
DALY-ს კონცეფცია პირველად შემუშავდა მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის მიერ, რათა უკეთ განესაზღვრათ დაავადებების გავლენა მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე. იგი აერთიანებს ორი კომპონენტს: დაკარგული სიცოცხლის წლები (YLL) და ინვალიდობის გამო დაკარგული წლები (YLD). YLL ითვლის იმ წლების რაოდენობას, რომელიც დაკარგულია ადრეული სიკვდილის გამო, ხოლო YLD ითვლის იმ წლების რაოდენობას, რომელიც დაკარგულია ინვალიდობის გამო. ამ მაჩვენებლის გამოყენება ეხმარება ჯანდაცვის სისტემებს, უკეთ გაიგონ, რომელი დაავადებებია ყველაზე მძიმე ტვირთი მოსახლეობისთვის. თუმცა, ზოგჯერ ადამიანები არასწორად აღიქვამენ DALY-ს, როგორც მხოლოდ სიკვდილის მაჩვენებელს, მაშინ როცა ის ასევე ითვალისწინებს ცხოვრების ხარისხის დაკარგვას.
Pkhakadze G. DALY. In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 16). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/daly/
Was this article helpful?