გენდერული როლი არის სოციალური მოლოდინები და ქცევები, რომლებიც დაკავშირებულია პიროვნების სქესთან და კულტურულ ნორმებთან [1].
Gender role refers to the social expectations and behaviors associated with an individual's sex and cultural norms.
გენდერული როლი არის ის, რაც საზოგადოება მოელის ქალების და კაცებისგან. მაგალითად, შეიძლება ვიფიქროთ, რომ ქალები უფრო მზრუნველები უნდა იყვნენ, ხოლო კაცები - ძლიერი. ეს მოლოდინები ხშირად კულტურიდან მოდის.
სოფლის ბაზარში ნანა და მისი მეგობარი ელენე საუბრობენ. ნანა ამბობს, რომ მისი ძმა არ ეხმარება სახლში, რადგან 'ეს კაცის საქმე არ არის'. ელენე პასუხობს, რომ მის ოჯახში ყველა ერთად აკეთებს საქმეს, რადგან ასე უფრო ადვილია.
გენდერული როლები გავლენას ახდენს ჯანმრთელობის ქცევებზე და მომსახურების მიღებაზე. მაგალითად, მამაკაცებმა შეიძლება ნაკლებად მიმართონ ექიმს, რადგან ეს 'სისუსტედ' ითვლება. საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პროფესიონალებისთვის მნიშვნელოვანია ამ მოლოდინების ცოდნა, რათა უკეთ მოემსახურონ მოსახლეობას.
გენდერული როლები ისტორიულად ჩამოყალიბდა კულტურული ნორმების და ტრადიციების მიხედვით. ისინი განსაზღვრავენ, როგორ უნდა მოიქცნენ ქალები და კაცები სხვადასხვა სიტუაციაში. მაგალითად, ზოგიერთ კულტურაში ქალებს შეიძლება მოეთხოვოთ, რომ იყვნენ უფრო მზრუნველები და ემოციურები, ხოლო კაცები - ძლიერი და დამოუკიდებელი. გენდერული როლების გაზომვა შესაძლებელია სხვადასხვა მეთოდით, როგორიცაა გამოკითხვები და ინტერვიუები, რომლებიც იკვლევენ საზოგადოების მოლოდინებს და ინდივიდების ქცევებს. ხშირი გაუგებრობაა, რომ გენდერული როლები ბუნებრივია და არა კულტურულად განსაზღვრული, რაც შეიძლება გამოიწვიოს სტერეოტიპების გამყარება და უთანასწორობის გაღრმავება.
Pkhakadze G. Gender Role. In: Georgian Dictionary of Public Health (Chapter 1). Georgian Medical Journal. 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/gender-role/
Was this article helpful?