ეთიოლოგური ფრაქცია (ზემოქმედების მქონე) არის მაჩვენებელი, რომელიც განსაზღვრავს, რამდენად დიდია დაავადების რისკი კონკრეტული ფაქტორის ზემოქმედების შედეგად [1]. იგი გამოიყენება იმის დასადგენად, რამდენად მნიშვნელოვანია კონკრეტული ფაქტორი დაავადების გავრცელებაში [2].
The etiologic fraction (exposed) measures the proportion of disease risk attributable to a specific exposure.
ეთიოლოგური ფრაქცია გვიჩვენებს, რამდენად დიდია დაავადების რისკი, როცა ადამიანი კონკრეტულ ფაქტორს ექვემდებარება. ეს შეიძლება იყოს, მაგალითად, მოწევა ან დაბინძურებული ჰაერი. ამ მაჩვენებლის ცოდნა ექიმებს ეხმარება, უკეთ გაანალიზონ, როგორ უნდა შეამცირონ დაავადების რისკი.
სოფელში, ექიმი ნინო პაციენტებს უხსნის, რომ მოწევა ზრდის ფილტვების დაავადების რისკს და ურჩევს, შეწყვიტონ მოწევა, რათა შეამცირონ ეს რისკი.
ეთიოლოგური ფრაქცია მნიშვნელოვანია, რადგან ის ეხმარება ექიმებს და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სპეციალისტებს, გაარკვიონ, რომელი ფაქტორები იწვევს დაავადებებს და როგორ უნდა შემცირდეს მათი ზემოქმედება. ეს ცოდნა ეხმარება ჯანდაცვის პოლიტიკის შემუშავებაში, რაც ხელს უწყობს დაავადებების პრევენციას და მოსახლეობის ჯანმრთელობის გაუმჯობესებას.
ეთიოლოგური ფრაქცია (ზემოქმედების მქონე) არის მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტი ეპიდემიოლოგიაში, რომელიც გამოიყენება იმის დასადგენად, რამდენად დიდია დაავადების რისკი კონკრეტული ფაქტორის ზემოქმედების შედეგად [1]. მისი წარმოშობა უკავშირდება ეპიდემიოლოგიური კვლევების განვითარებას, სადაც მეცნიერები ცდილობდნენ გაერკვნენ, როგორ მოქმედებს სხვადასხვა ფაქტორი დაავადების გავრცელებაზე [2]. ეთიოლოგური ფრაქციის გამოთვლა ხდება სხვადასხვა მეთოდით, რაც დამოკიდებულია კვლევის ტიპზე და მონაცემთა ხელმისაწვდომობაზე [3]. ხშირად, ეთიოლოგიური ფრაქციის არასწორი ინტერპრეტაცია შეიძლება გამოიწვიოს არასწორი დასკვნები, რაც გამოიხატება იმაში, რომ ადამიანები ფიქრობენ, თითქოს ყველა ზემოქმედება თანაბრად მნიშვნელოვანია, რაც არასწორია [4].
Pkhakadze G. Georgian Dictionary of Public Health (GDPH), First Electronic Edition. Georgian Medical Journal [Internet]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. Term: “Ethilogic Fraction (exposed)”. Accessed 8 Oct 2026. Available from: https://news.gmj.ge/dictionary/ethilogic-fraction-exposed/
ფხაკაძე გ. საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ლექსიკონი (GDPH), პირველი ელექტრონული გამოცემა. ქართული სამედიცინო ჟურნალი [ინტერნეტი]. 2026;1(Suppl 1). doi:10.66636/gmj.v1.i1.a201. ტერმინი: „ეთიოლოგური ფრაქცია (ზემოქმედების მქონე)“. წვდომა 8 Oct 2026. ხელმისაწვდომია: https://news.gmj.ge/dictionary/ethilogic-fraction-exposed/
Pkhakadze, G. (2026). Georgian Dictionary of Public Health (GDPH) — First Electronic Edition, Version 1.0: First Comprehensive Bilingual Georgian–English Public Health Terminology Reference. Georgian Medical Journal, 1(S1), 1–1036. https://doi.org/10.66636/gmj.v1.i1.a201
Was this article helpful?